banner

KHOA ĐÔNG PHƯƠNG HỌC - ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI & NHÂN VĂN - ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI


Việt Nam thế kỷ XX - Từ đối đầu đến hợp tác: Một cách tiếp cận lịch sử - văn hóa
Nhân kỷ niệm 73 năm ngày Quốc khánh nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2018), website Trường ĐHKHXH&NV trân trọng giới thiệu tới độc giả bài viết của GS.TS Nguyễn Văn Kim (Bí thư Đảng uỷ, Phó Hiệu trưởng Nhà trường). Bài viết điểm lại khái quát về bối cảnh và những diễn tiến lịch sử nổi bật của Việt Nam trong thế kỷ XX, đồng thời đi sâu luận giải về nguyên nhân thành công của cách mạng và dân tộc Việt Nam trong suốt một thế kỷ.

Đánh giá lại các cuộc đi biển của Trịnh Hòa
Ngày nay trên toàn thế giới, hoặc chí ít là trong các xã hội Trung Quốc, xuất hiện một loạt vấn đề có thể được coi là nhận thức “phổ thông” về viên đô đốc hoạn quan thời Minh Trịnh Hòa và các chuyến hải hành do ông chỉ huy vào đầu thế kỷ 15. Các quan điểm này được thể hiện rất rõ ràng bằng các đoạn trích dưới đây:

Phản ứng của Liên Xô với cuộc chiến tranh Ấn Độ – Trung Quốc năm 1962
Trung Quốc và Ấn Độ là hai quốc gia rộng lớn, đông dân hàng đầu của thế giới, có vị trí địa chính trị rất quan trọng đối với không chỉ châu Á mà trên toàn cầu. Trong những năm Chiến tranh lạnh, mọi động thái của hai nước đều luôn thu hút được sự quan tâm của cả thế giới, đặc biệt là hai siêu cường Xô, Mỹ.

Công cuộc cải cách ở Trung Quốc đã cùng đường?
Kể từ lúc bắt đầu công cuộc cải cách hậu Mao từ cuối thập niên 1970, chính quyền cộng sản ở Trung Quốc đã nhiều lần đảo ngược thành công những tiên đoán về sự sụp đổ của nó. Chìa khóa cho sự thành công đó nằm ở chủ trương mà người ta có thể gọi là “sự thích nghi của chế độ chuyên chế” (“authoritarian adaptation”) – tức việc sử dụng các chính sách cải cách nhằm thay thế một sự thay đổi thể chế cơ bản.

Chủ nghĩa Duy tâm của một quan niệm về lãnh thổ
Người ta thường rất hay nhắc đến những tấm bản đồ, những “chiến dịch bản đồ” không những được vẽ ra dưới thời Quốc dân Đảng, mà là cả từ khi nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa ra đời, và được tiến hành phân phát nhiều lần ra nhiều nước trên thế giới, cả châu Phi và châu Mĩ Latinh, trong đó nổi rõ một sự vô lý nếu đem đối chiếu đường biên giới trên bản đồ với đường biên giới Trung Quốc trên thực tế, và từ đó, có thể thấy rất rõ tính chất bành trướng trong ý đồ của những kẻ chỉ đạo để vẽ ra nó

Ngọn nguồn giao lưu văn hóa Việt Nam - Ấn Độ (trường hợp chùa Đót Sơn)
Khi bàn về giá trị văn hóa của một địa danh, một vùng miền, cần phải khảo chứng, xem xét nơi đó và những khu vực có liên quan trên nhiều bình diện: địa lý tự nhiên, lịch sử, đặc biệt là con người - đối tượng trung tâm tạo nên giá trị văn hóa. Từ cách tiếp cận đó, bài viết tập trung lý giải về giá trị văn hóa của Trung tâm Phật giáo Câu Lâu, mà chùa Đót Sơn (xã Cấp Tiến, huyện Tiên Lãng, Hải Phòng) là một điểm nhấn.

Tìm hiểu xu hướng hiện đại hóa tư tưởng Nho giáo trong Khổng học đăng của Phan Bội Châu
Cuộc xâm lược quân sự và sự xâm nhập ồ ạt lấn lướt về văn hóa cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX của các nước đế quốc phương Tây, đã đặt Nho giáo - hệ tư tưởng chính thống từng tồn tại hàng nghìn năm ở các quốc gia Đông Á vào cuộc khủng hoảng sâu sắc. Không chỉ bị qui kết là căn nguyên dẫn đến tình trạng mất nước và yếu hèn của dân tộc, Nho giáo còn bị xem là vật cản trên con đường giải phóng dân tộc và hiện đại hóa đất nước.

Vẻ đẹp tâm hồn Nhật Bản trong phim Em sẽ đến cùng cơn mưa của Nobuhiro Doi
Em sẽ đến cùng cơn mưa dựa trên cuốn tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Takuji Ichikawa được Hãng TBS Pictures sản xuất và phát hành tại Nhật Bản năm 2004. Ngay từ khi ra đời, bộ phim đã tạo được thành công ngoài sức tưởng tượng: chỉ trong vòng một năm, bộ phim đã thu hút tới 3,8 triệu lượt người xem đến rạp. Để thỏa mãn khán giả Nhật, một phiên bản phim truyền hình dài tập cùng tên, đã được thực hiện ngay sau khi tác phẩm điện ảnh ra đời.

Tư lang châu Sùng Khánh tự chung minh (1113) - một quả chuông thời Lý lưu lạc trên đất Trung Quốc
Theo thống kê mới nhất của sách Văn bia thời Lý(1), hiện nay chúng ta còn lưu giữ được 18 văn bản tư liệu kim thạch văn thời Lý (bao gồm 13 văn bia, 3 mộ chí, 1 minh văn chuông, 1 minh văn bệ tượng Phật). Gần đây, trong quá trình khảo sát tư liệu xung quanh văn bia Giao Châu Nhân Thọ xá lợi tháp năm 601 thời Tùy mới được phát hiện tại Bắc Ninh, chúng tôi tìm thấy thêm một bài văn khắc có niên đại vào thời Lý được chép trong sách Việt Tây kim thạch lược.

Phật giáo với công tác hoàng pháp và an sinh xã hội vùng Tây Bắc
Tây Bắc Việt Nam - vùng văn hoá, xứ sở hoa ban, quê hương xoè hoa, miền đất dịu ngọt của những thiên tình sử Tiễn dặn người yêu nhưng cũng đầy tiếng than thở của những thân phận người Tiếng hát làm dâu. Đây được coi là một vùng rộng lớn có địa chính trị, kinh tế - văn hoá đặc biệt, có vị trí chiến lược rất quan trọng đối với sự phát triển của đất nước cả về an ninh - quốc phòng, kinh tế, xã hội và văn hoá.